STAP enthousiast over nieuw alcoholbeleid
Vanmiddag om 15.00 uur heeft de Tweede Kamer na zo’n 8 jaar van voorbereidingen en behandelingen de nieuwe Drank- en Horecawet aangenomen. Het Nederlands Instituut voor Alcoholbeleid (STAP) is blij dat deze historische mijlpaal is bereikt. STAP complimenteert de Kamer en de ministers met dit succes waar aan zolang is gewerkt. De nieuwe wet bevat veel nieuwe mogelijkheden waar vooral gemeenten hun voordeel mee kunnen doen. Het belangrijkste doel is dat de beschikbaarheid voor alcohol vooral voor kinderen wordt beperkt.
De belangrijkste 4 maatregelen zijn:
1) Intensivering van toezicht op alcoholverkoop
De nieuwe wet betekent in de eerste plaats dat het toezicht op de naleving van de Drank- en Horeca wet geheel bij de gemeente komt te liggen. Tot nu toe is dat de taak van de landelijk opereren de nieuwe Voedsel- en Waren Autoriteit (nVWA). De verwachting is dat het aantal jaarlijkse controles hierdoor sterk zal toenemen.
2) Supermarkten krijgen stok achter de deur
De nieuwe wet biedt de mogelijkheid voor de burgemeester om supermarkten die binnen één jaar drie keer bekeurd worden voor het niet naleven van de leeftjdsgrenzen een extra sanctie op te leggen. De burgemeester kan een supermarkt dwingen haar alcoholafdeling minimaal één week tot maximaal twaalf weken te sluiten.
Inessentie wordt nu één duidelijke lijn voor alle verstrekkers getrokken. Verkoop aan kinder en is ‘not done’ en verstrekkers zijn zonder uitzondering eerst- en hoofdverantwoordelijk om te voorkomen dat kinderen drank kunnen kopen. Het getuigt van moed en inzicht dat zo wel de Kamer als de ministers Schippers en Opstelten niet gezwicht zijn voor de zware lobby vanuit de supermarktbranche om de verantwoordelijkheid hier voor primair bij kinderen te leggen.
3) Vroeger uitgaan
Met de nieuwe wet kunnen gemeenten de toegangsleeftijden voor de horeca koppelen aan de sluitingstijd. Doel is dat jongeren eerder naar de kroeg gaan, waardoor het indrinken wordt tegengegaan. Zo kan bijvoorbeeld worden afgesproken dat jongeren onder de 18 jaar niet na middernacht nog een horecagelegenheid kunnen binnen komen.
Nu gaan veel jongeren pas na middernacht stappen waar bij vaak vroeg in de avond thuis al is begonnen met alcoholgebruik.
4) Strafbaarstelling van jongeren in openbare ruimte
Jongeren onder de 16 jaar zullen voortaan in het openbaar strafbaar zijn wanneer zij alcohol in hun bezit hebben. Dit geldt voor openbare plaatsen als parken en op straat en ook voor de horeca. STAP is blij dat de Tweede Kamer voor een gedeeltelijke strafbaarstelling in het openbaar heeft gekozen en de hoofdverantwoordelijkheid voor het nalven van leeftijdsgrenzen bij de supermarkten de slijter geheel bij de verkoper houdt.
En nu verder!
Nu gemeenten meer mogelijkheden hebben gekregen om alcoholbeleid vorm te geven is delandelijke overheid zelf weer aanzet. Een van de belangrijkste zaken die lokaal niet geregeld kan worden is het verhogen van de leeftijdsgrens voor alcohol verkoopnaar 18 jaar. Een maatregel die door vrijwel alle gemeenten, GGDNederland, STAP, hetTrimbos-instituuten vele wetenschappers en kinderartsen gewenst wordt. Nu ook de PvdA in de laatste behandeling van de nieuwe wet heeft aan gegeven op te willen stomen naar 18 jaar, lijkt er een meerderheid te ontstaan voor deze maatregel. STAP hoopt dat de politieke partijen hier vaart achter zullen zetten op dat Nederland snel aansluit bij de meeste Europese landen die al op 18 jaar zitten. Ook hopen we dat andere landelijke maatregelen zoals een beperking van de alcohol reclame in de nabije toekomst op grotere steun kunnen rekenen.
Tenslotte:
Het is nu zaak dat het wets voorstel zo snel mogelijk in de Eerste Kamer wordt behandeld. Decentralisatie van het toezicht, de nieuwe sancties voor supermarkten; het is noodzakelijk dat deze zo spoedig mogelijk geëffectueerd worden. De agendering van het vorige wijzigings voorstel in de Eerste Kamer liet door allerlei invloed van buitenaf 18 maanden op zich wachten. STAP doet van uit dit historisch perspectief en de huidige problemen rond alcohol daar om de dringen de oproep aan alle betrokkenen– ook aan de commerciële partijen om terughoudendheid te betrachten en aan te sturen op de snelst mogelijke behandeling.